Hiện nay, Thành phố đóng góp gần 1/4 GDP, hơn 37% tổng thu ngân sách và chiếm khoảng 1/3 số doanh nghiệp đang hoạt động trên phạm vi toàn quốc. Những con số này khẳng định vị thế kinh tế hàng đầu và vai trò động lực tăng trưởng của Thành phố trong cấu trúc phát triển quốc gia. Trên nền tảng đó, TP. Hồ Chí Minh đang được định hình với các trụ cột tăng trưởng chiến lược mang tính dài hạn.

Trước hết, Thành phố tiếp tục phát triển công nghiệp theo hướng hiện đại, kết hợp giữa công nghiệp truyền thống với công nghệ cao và đổi mới sáng tạo. Việc hình thành vành đai công nghiệp – đô thị – dịch vụ, cùng quỹ đất công nghiệp lớn, tạo điều kiện để Thành phố tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu và nâng cao năng lực sản xuất.

Bên cạnh đó, dịch vụ cảng và logistics được xác định là lợi thế nổi bật. Hệ thống cảng biển, cảng hàng không và cảng cạn ngày càng hoàn thiện, đặc biệt là cụm cảng trung chuyển quốc tế Cái Mép – Thị Vải – Cần Giờ gắn với khu thương mại tự do Cái Mép Hạ, được kỳ vọng tạo động lực phát triển mới cho vùng Đông Nam Bộ và nâng cao năng lực xuất nhập khẩu của quốc gia.

Một trụ cột quan trọng khác là xây dựng trung tâm tài chính và thương mại quốc tế, nơi tập trung và phân bổ các dòng vốn đầu tư trong nước và quốc tế. Đây sẽ là nền tảng để Thành phố kết nối sâu hơn với thị trường tài chính toàn cầu, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển doanh nghiệp.

Song song đó, ngành du lịch tiếp tục được phát triển theo hướng chất lượng cao, khai thác lợi thế biển, đảo, sinh thái rừng và các giá trị văn hóa – lịch sử đặc sắc. Thành phố hướng tới trở thành điểm đến quan trọng của du lịch MICE và trung tâm du lịch của vùng Đông Nam Bộ.

Ngoài ra, quá trình đô thị hóa nhanh mở ra cơ hội phát triển mạnh thị trường bất động sản công nghiệp, đô thị và hạ tầng dịch vụ. Sự phát triển đồng bộ của các lĩnh vực này không chỉ tạo động lực tăng trưởng mà còn lan tỏa tích cực đến nhiều ngành kinh tế khác.

Để hiện thực hóa các định hướng trên, nhiều cơ chế, chính sách đặc thù đang được triển khai nhằm tăng cường phân cấp, phân quyền, tạo điều kiện để Thành phố chủ động hơn trong quản lý và phát triển. Đây được xem là nền tảng quan trọng giúp TP. Hồ Chí Minh phát huy tối đa tiềm năng và lợi thế sẵn có.

Theo TS. Trần Du Lịch, giai đoạn 2026 – 2035 sẽ mang ý nghĩa quyết định trong mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước công nghiệp. Để tiếp tục giữ vai trò đầu tàu, TP. Hồ Chí Minh cần duy trì tốc độ tăng trưởng GRDP cao hơn bình quân cả nước từ 1,1 – 1,2 lần, tương đương mức tăng trưởng bình quân khoảng 11 – 12%/năm trong giai đoạn 2026 – 2035 và duy trì ổn định ở mức 9 – 10%/năm trong giai đoạn tiếp theo. Quan trọng hơn, Thành phố phải là nơi thể hiện rõ nét tính năng động của nền kinh tế thị trường, gắn tăng trưởng với tiến bộ xã hội, nâng cao phúc lợi người dân và chất lượng môi trường sống.

Không chỉ là trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, TP. Hồ Chí Minh còn được kỳ vọng đi đầu trong chuyển đổi số, phát triển kinh tế xanh và giảm phát thải khí nhà kính hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0. Việc thúc đẩy “chuyển đổi kép” – vừa chuyển đổi số, vừa chuyển đổi xanh – sẽ góp phần tạo nên mô hình phát triển đô thị hiện đại, nâng cao chất lượng sống của người dân và tăng sức cạnh tranh quốc tế.

Ở góc độ quy hoạch và không gian phát triển, ông Phạm Bình An, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Thành phố, cho rằng việc tái cấu trúc đơn vị hành chính cấp tỉnh đã hình thành một không gian phát triển mới khi TP. Hồ Chí Minh sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu. Sự liên kết này tạo nên hệ sinh thái kinh tế liên vùng, trong đó khu vực trung tâm TP. Hồ Chí Minh giữ vai trò tài chính – dịch vụ – công nghệ, Bình Dương phát triển công nghiệp công nghệ cao, còn Bà Rịa – Vũng Tàu phát huy thế mạnh kinh tế biển, logistics và du lịch. Cấu trúc này góp phần giảm áp lực cho đô thị lõi và thúc đẩy phát triển cân bằng trong toàn vùng.

Bước sang năm 2026 – năm đầu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 – 2030 – TP. Hồ Chí Minh xác định chủ đề hành động: “Hoàn thiện tổ chức bộ máy – khai thông thể chế – đột phá hạ tầng – nâng cao hiệu quả phục vụ Nhân dân”. Đây được xem là bước khởi đầu quan trọng để Thành phố tăng tốc phát triển trong giai đoạn mới.

Ở góc độ tài chính – ngân hàng, chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu cho rằng TP. Hồ Chí Minh cần tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm tài chính, thương mại và đổi mới sáng tạo hàng đầu của Việt Nam, đồng thời là cửa ngõ hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu này, Thành phố cần đẩy mạnh cải cách, đặc biệt là nâng cao tính minh bạch tài chính trong hoạt động ngân hàng, thị trường chứng khoán, kế toán, kiểm toán và quản lý ngân sách công.

Với cơ chế phù hợp, nguồn lực được tăng cường và quyết tâm cải cách mạnh mẽ, TP. Hồ Chí Minh được kỳ vọng tiếp tục phát huy vai trò đầu tàu, dẫn dắt nền kinh tế Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới – năng động, hiện đại và bền vững.

Vương Linh