Tham dự chương trình có ông Phùng Đức Tiến, nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường; TS Phan Thanh Hà, Giám đốc Quỹ Phát triển Doanh nghiệp vừa và nhỏ (Bộ Tài chính); TS Đàm Quang Thắng, Chủ tịch Hội đồng cố vấn Khoa học công nghệ và Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Chủ tịch Agricare; bà Trương Thị Ny, Quản lý đại diện Hội đồng Phát triển kinh tế Châu Âu (EEDC), Chủ tịch sáng lập Quỹ đầu tư khởi nghiệp UNEEDC GLOBAL; TS Nguyễn Tiến Phong, Phó Chủ tịch phụ trách Liên minh Hợp tác xã thành phố Hà Nội; GS.TS Phạm Gia Minh, chuyên gia bèo hoa dâu; ông Đặng Huy Đông, Chủ tịch Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam cùng nhiều đại biểu, chuyên gia trong và ngoài nước.

TS Phạm Xuân Khánh - Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội phát biểu.

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang nổi lên như hai xu thế phát triển lớn của thế giới. Đây không chỉ là những động lực tăng trưởng mới mà còn là những yêu cầu tất yếu để các quốc gia, doanh nghiệp và tổ chức thích ứng với các tiêu chuẩn ngày càng cao về phát triển bền vững.

Phát biểu khai mạc chương trình, NGƯT.TS Phạm Xuân Khánh, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội, cho biết thế giới đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của hai quá trình chuyển đổi mang tính nền tảng là chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Theo ông, đây không chỉ là cơ hội tạo ra các giá trị tăng trưởng mới mà còn là điều kiện quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng.

Các chuyên gia tham luận tại Hội thảo.

Tại Hội nghị COP26, Việt Nam đã cam kết đạt mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Để hiện thực hóa cam kết này, Chính phủ đã ban hành nhiều chiến lược, chương trình hành động và chính sách nhằm thúc đẩy kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi số trên phạm vi cả nước. Trong tiến trình đó, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp được xác định giữ vai trò đặc biệt quan trọng khi vừa đáp ứng nhu cầu nhân lực hiện tại, vừa chuẩn bị nguồn lao động có đủ năng lực làm việc trong nền kinh tế xanh của tương lai.

Nhận thức rõ trách nhiệm của mình, Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội đã đẩy mạnh đổi mới chương trình đào tạo, đầu tư cơ sở vật chất và tăng cường hoạt động nghiên cứu, chuyển giao công nghệ. Những năm gần đây, sinh viên ngành Công nghệ thông tin của trường đã tham gia nhiều dự án chuyển đổi số phục vụ cộng đồng, hỗ trợ doanh nghiệp và hợp tác xã xây dựng các nền tảng số, hệ thống quản lý dữ liệu và các giải pháp công nghệ.

Đáng chú ý, hơn 700 học viên cùng 43 giảng viên đã tham gia các chương trình đào tạo, bồi dưỡng liên quan đến chuyển đổi số và công nghệ xanh. Nhà trường cũng là cơ sở giáo dục nghề nghiệp đầu tiên thành lập Trung tâm Chuyển đổi xanh và Năng lượng tái tạo nhằm nghiên cứu, trình diễn các công nghệ mới, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng hệ thống báo cáo phát thải khí nhà kính, kiểm kê carbon và thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững.

Ông Đặng Huy Đông - Chủ tịch Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam (VGA) tham luận tại Hội thảo.

Theo NGƯT.TS Phạm Xuân Khánh, chuyển đổi xanh không chỉ là trách nhiệm đối với môi trường mà còn mở ra cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường, tiếp cận các nguồn tài chính xanh và tạo ra giá trị gia tăng cho doanh nghiệp cũng như người dân. Thông qua Hội thảo và triển lãm lần này, Ban Tổ chức mong muốn giới thiệu những mô hình, giải pháp và công nghệ tiên tiến trong lĩnh vực nông nghiệp xanh; đồng thời tạo diễn đàn kết nối giữa cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp và cơ sở đào tạo nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh trong toàn ngành.

Chuyển đổi xanh – yêu cầu tất yếu để doanh nghiệp tồn tại và phát triển

Một trong những nội dung trọng tâm của hội thảo là tham luận về định hướng chiến lược chuyển đổi xanh, Net Zero và kinh tế tuần hoàn do ông Đặng Huy Đông, Chủ tịch Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam trình bày.

Theo ông Đặng Huy Đông, chuyển đổi xanh hiện nay không còn đơn thuần là một xu hướng mà đã trở thành yêu cầu sống còn đối với doanh nghiệp. Nếu như chuyển đổi số được xem là lựa chọn để nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh thì chuyển đổi xanh đang dần trở thành điều kiện bắt buộc để doanh nghiệp duy trì khả năng cạnh tranh và tiếp cận thị trường.

Ông nhấn mạnh rằng doanh nghiệp có thể lựa chọn mức độ chuyển đổi số khác nhau, nhưng chuyển đổi xanh là yêu cầu tất yếu. Nếu không đáp ứng được các tiêu chuẩn xanh, doanh nghiệp có nguy cơ bị loại khỏi thị trường cũng như khỏi các chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo lãnh đạo VGA, trên thế giới hiện nay, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang được tiếp cận như một quá trình “chuyển đổi kép”, trong đó hai lĩnh vực hỗ trợ và bổ sung cho nhau nhằm tạo ra các giá trị kinh tế mới. Chuyển đổi số giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất, quản trị và dữ liệu; trong khi chuyển đổi xanh góp phần giảm phát thải, tiết kiệm tài nguyên và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.

Tuy nhiên, chuyển đổi xanh không thể chỉ dừng lại ở các khẩu hiệu hay những cam kết mang tính định tính. Điều quan trọng là phải lượng hóa được kết quả bằng những chỉ số cụ thể về giảm phát thải carbon. Theo đó, doanh nghiệp cần xác định rõ từng hoạt động, từng công đoạn trong chuỗi giá trị đã giảm được bao nhiêu phát thải khí nhà kính; đồng thời chứng minh được hiệu quả của quá trình đổi mới công nghệ, cải tiến quy trình sản xuất và ứng dụng các giải pháp quản trị tiên tiến.

Thực tế cho thấy nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu thay thế các thiết bị tiêu tốn nhiều năng lượng bằng các công nghệ tiết kiệm điện, ứng dụng giải pháp số trong quản lý sản xuất, sử dụng năng lượng tái tạo hoặc triển khai mô hình kinh tế tuần hoàn. Đây đều là những bước đi cụ thể góp phần hiện thực hóa mục tiêu giảm phát thải và hướng tới phát triển bền vững.

Từ kinh nghiệm hoạt động của Hiệp hội Chuyển đổi xanh Việt Nam với hơn 100 doanh nghiệp thành viên cùng hàng trăm hội viên cá nhân, nhiều mô hình, sáng kiến và công nghệ đã được triển khai hiệu quả, giúp doanh nghiệp vừa giảm chi phí sản xuất, vừa nâng cao hiệu quả kinh doanh, đồng thời đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao về phát triển bền vững.

Xây dựng hệ sinh thái công nghệ cho nông nghiệp xanh

Một trong những nội dung nhận được sự quan tâm đặc biệt tại hội thảo là việc xây dựng hệ sinh thái công nghệ phục vụ chuyển đổi xanh trong nông nghiệp.

Theo các chuyên gia, quá trình chuyển đổi xanh chỉ có thể thành công khi được hỗ trợ bởi một hệ thống công nghệ đồng bộ, bao phủ toàn bộ quá trình từ sản xuất, quản lý dữ liệu đến đo lường và xác thực kết quả giảm phát thải.

Trong khuôn khổ hội thảo, các đại biểu đã được giới thiệu hệ sinh thái gồm 22 giải pháp công nghệ phục vụ nông nghiệp xanh. Các giải pháp này được xây dựng theo hướng bao phủ toàn bộ chuỗi giá trị sản xuất nông nghiệp.

Từ việc tổ chức sản xuất theo mô hình hợp tác xã số, hợp tác xã carbon đến ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống định vị và thông tin địa lý (GIS), nông nghiệp chính xác; từ các nền tảng quản trị dữ liệu đến hệ thống đo lường – báo cáo – thẩm định phát thải (dMRV) và các tiêu chuẩn ESG, tất cả đều hướng tới mục tiêu tạo dựng nền tảng công nghệ cho quá trình chuyển đổi xanh một cách toàn diện.

Nhiều ý kiến tại hội thảo cho rằng ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm mà còn tạo ra cơ sở khoa học để xác định chính xác lượng phát thải carbon được cắt giảm. Đây là điều kiện quan trọng để các doanh nghiệp, hợp tác xã và vùng nguyên liệu có thể tham gia thị trường tín chỉ carbon trong tương lai.

Các đại biểu cũng đặc biệt quan tâm đến những giải pháp công nghệ phục vụ công tác đo lường, báo cáo và xác thực phát thải. Đây được xem là nền tảng để lượng hóa kết quả chuyển đổi xanh, bảo đảm tính minh bạch và khả năng chứng minh các giá trị giảm phát thải theo các tiêu chuẩn quốc tế.

Kết nối “Ba Nhà”, mở rộng hợp tác vì mục tiêu phát triển bền vững

Bên cạnh các tham luận chuyên đề, hội thảo còn tổ chức các phiên thảo luận chuyên sâu dưới hình thức Diễn đàn đối thoại “Ba Nhà”, được chia thành ba tiểu ban tương ứng với ba trụ cột E-S-G.

Tiểu ban chuyên đề “E” về môi trường tập trung vào các công nghệ giảm phát thải như MRV, AI, IoT, Drone; kinh tế tuần hoàn và các điều kiện hình thành vùng nguyên liệu đáp ứng các dự án tín chỉ carbon.

Tiểu ban chuyên đề “S” về xã hội tập trung giải quyết bài toán nguồn nhân lực xanh, xây dựng mô hình hợp tác xã số và hợp tác xã carbon nhằm cải thiện sinh kế, nâng cao năng lực cho người nông dân.

Trong khi đó, tiểu ban chuyên đề “G” về quản trị tập trung tháo gỡ các rào cản liên quan đến xuất khẩu như EUDR, CBAM; hạch toán khí nhà kính, đánh giá vòng đời sản phẩm (LCA) và tổ chức các hoạt động kết nối đầu tư trực tiếp giữa doanh nghiệp, hợp tác xã với các quỹ tài chính khí hậu.

Trong khuôn khổ chương trình, các đại biểu còn tham gia các phiên tọa đàm, đối thoại trực tiếp về lộ trình áp dụng ESG, các giải pháp công nghệ xanh cũng như những điều kiện cần thiết để doanh nghiệp và hợp tác xã tham gia thị trường tín chỉ carbon.

Đồng thời, nhiều biên bản ghi nhớ hợp tác chuyển giao công nghệ và đầu tư cũng được ký kết, mở ra cơ hội hợp tác mới giữa các tổ chức, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và các đơn vị nghiên cứu.

Các chuyên gia nhận định rằng với quyết tâm của Chính phủ, sự chủ động của cộng đồng doanh nghiệp cùng sự đồng hành của giới khoa học, Việt Nam có nhiều cơ hội để xây dựng nền nông nghiệp xanh, phát thải thấp và có sức cạnh tranh cao trên thị trường quốc tế.

Không chỉ góp phần lan tỏa nhận thức về chuyển đổi xanh, Hội thảo và Triển lãm công nghệ Nông nghiệp Xanh còn tạo ra không gian kết nối giữa cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở đào tạo. Từ những trao đổi, đối thoại và hợp tác được hình thành tại sự kiện, một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo phục vụ mục tiêu phát triển bền vững của ngành nông nghiệp đang từng bước được thúc đẩy, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi xanh trong giai đoạn mới./.

Thanh Phong