Tiếp nối hành trình giàu giá trị nhân văn qua nhiều năm tổ chức, Cuộc thi viết “Vượt lên số phận” lần thứ IX tiếp tục khẳng định ý nghĩa sâu sắc trong việc phát hiện, tôn vinh và lan tỏa những tấm gương giàu nghị lực sống, không đầu hàng nghịch cảnh, biết vượt qua mất mát về thể chất lẫn tinh thần để sống có ích và cống hiến cho cộng đồng.

Nhà báo Nguyễn Toàn Thắng, Tổng biên tập Tạp chí Thanh niên, Trưởng ban tổ chức phát động cuộc thi.

Không chỉ là một sân chơi báo chí mang ý nghĩa xã hội, cuộc thi còn được kỳ vọng trở thành nguồn động viên lớn đối với những con người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, nhất là người khuyết tật, trẻ mồ côi và thanh thiếu niên yếu thế. Qua từng câu chuyện người thật, việc thật, cuộc thi hướng tới việc khơi dậy niềm tin, ý chí vượt khó và khát vọng vươn lên trong cuộc sống; đồng thời truyền cảm hứng tích cực tới cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ hôm nay.

Qua 8 lần tổ chức, “Vượt lên số phận” đã trở thành một diễn đàn nhân văn giàu ý nghĩa xã hội, nơi hội tụ nhiều câu chuyện lay động lòng người về nghị lực sống, tinh thần nhân ái và ý chí vượt khó. Từ những hoàn cảnh tưởng chừng không thể vượt qua, nhiều nhân vật bước ra từ cuộc thi đã cho thấy sức mạnh phi thường của lòng tin, của khát vọng được sống đẹp, sống có ích và không ngừng đóng góp cho xã hội. Chính điều đó đã tạo nên giá trị bền vững của cuộc thi trong đời sống cộng đồng.

Ban tổ chức cho biết, đối tượng tham gia cuộc thi rất rộng mở, bao gồm cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, chiến sĩ lực lượng vũ trang, đoàn viên, học sinh, sinh viên cùng các tầng lớp Nhân dân như nhân sĩ, trí thức, văn nghệ sĩ, phóng viên, chức sắc tôn giáo và cả người nước ngoài đang sinh sống, làm việc tại Việt Nam. Các trường học, cơ quan, tổ chức xã hội cũng có thể tham gia với tư cách tập thể hoặc đơn vị đứng tên dự thi.

Các đồng chí lãnh đạo, Ban tổ chức thực hiện nghi thức phát động Cuộc thi.

Nội dung Cuộc thi tập trung phản ánh những tấm gương người thật, việc thật, có địa chỉ cụ thể của người khuyết tật, trẻ mồ côi, đặc biệt là thanh thiếu niên giàu nghị lực vượt qua nghịch cảnh, tật nguyền hay hoàn cảnh éo le để vươn lên học tập, lao động, lập thân, lập nghiệp và sống có ích cho xã hội. Đây không chỉ là những câu chuyện về sự vượt khó đơn thuần mà còn là hành trình khẳng định giá trị bản thân, khát vọng hòa nhập và cống hiến giữa đời sống hiện đại.

Điểm nhấn đáng chú ý của mùa thi năm nay là sự khuyến khích mạnh mẽ đối với các tác phẩm phản ánh tinh thần đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong đời sống của người khuyết tật, trẻ mồ côi và thanh thiếu niên có hoàn cảnh khó khăn. Cuộc thi mong muốn phát hiện những điển hình tiên phong biết chủ động thích ứng với thời đại số, mạnh dạn tiếp cận công nghệ mới, ứng dụng hiệu quả thành tựu số vào học tập, lao động và cuộc sống. Qua đó cho thấy, dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, ý chí vươn lên và khát vọng làm chủ cuộc sống vẫn luôn là sức mạnh giúp con người vượt qua giới hạn của chính mình.

Không dừng lại ở việc tôn vinh nghị lực cá nhân, cuộc thi còn hướng tới xây dựng hình mẫu thanh niên Việt Nam giàu bản lĩnh, năng động, sáng tạo, sống đẹp và sống trách nhiệm trong thời đại mới. Tinh thần ấy gắn với mục tiêu cổ vũ phong trào thi đua lập thân, lập nghiệp trong thanh niên, hướng tới chào mừng Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Bên cạnh việc phản ánh những hành trình vượt khó của cá nhân, cuộc thi cũng khuyến khích các tác phẩm viết về những tập thể, cá nhân có nhiều đóng góp trong hoạt động hỗ trợ người khuyết tật, trẻ mồ côi và các hoàn cảnh khó khăn, đặc biệt tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đây là những đóng góp âm thầm nhưng giàu ý nghĩa nhân văn, góp phần tiếp thêm niềm tin, động lực để những mảnh đời kém may mắn vươn lên trong cuộc sống.

Đặc biệt, Ban tổ chức dành sự khuyến khích lớn đối với người khuyết tật, trẻ mồ côi và thanh thiếu niên có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trực tiếp viết về chính hành trình vượt khó của bản thân. Những câu chuyện được kể bằng trải nghiệm thật, cảm xúc thật và khát vọng thật được kỳ vọng sẽ tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ, chạm tới trái tim người đọc bằng sự chân thành và nghị lực sống phi thường.

Theo Ban tổ chức, các tác phẩm dự thi cần lan tỏa tinh thần nhân văn, ý chí vượt khó, khát vọng cống hiến và niềm tin vào những giá trị tốt đẹp của cuộc sống; qua đó góp phần xây dựng hình mẫu thanh niên Việt Nam giàu nghị lực, sống đẹp, sống trách nhiệm trong thời đại mới.

Năm nay, cơ cấu giải thưởng của cuộc thi tiếp tục được xây dựng đa dạng nhằm ghi nhận nhiều giá trị khác nhau từ tác phẩm và nhân vật dự thi. Đối với tác giả, Ban tổ chức trao 1 giải đặc biệt trị giá 15 triệu đồng dành cho người khuyết tật hoặc trẻ mồ côi tự viết về bản thân mình; 1 giải A trị giá 10 triệu đồng; 2 giải B trị giá 5 triệu đồng mỗi giải; 3 giải C trị giá 3 triệu đồng mỗi giải và 5 giải khuyến khích trị giá 2 triệu đồng mỗi giải.

Ngoài ra, Ban tổ chức và các đơn vị đồng hành còn trao nhiều giải thưởng chuyên đề giàu ý nghĩa như Giải thưởng “Nhân vật truyền cảm hứng” dành cho nhân vật có câu chuyện tạo sức lan tỏa mạnh mẽ và tích cực nhất; Giải thưởng “Nhân vật làm chủ khoa học công nghệ” nhằm tôn vinh những câu chuyện có ảnh hưởng đặc biệt đến cộng đồng; Giải thưởng “Gương sáng kỷ nguyên mới” dành cho các nhân vật hoặc tác phẩm thể hiện tinh thần tiên phong, bản lĩnh, khả năng thích ứng nhanh với chuyển đổi số; cùng Giải thưởng “Kiến tạo” dành cho các ý tưởng đổi mới, mô hình sáng tạo và giải pháp hiệu quả góp phần xây dựng cộng đồng văn minh, thúc đẩy chuyển đổi số và tạo giá trị tích cực cho xã hội. Mỗi giải thưởng chuyên đề có trị giá 3 triệu đồng.

Ban tổ chức nhận bài dự thi đến hết ngày 30/8/2026. Lễ tổng kết và trao giải Cuộc thi viết “Vượt lên số phận” lần thứ IX dự kiến diễn ra vào trung tuần tháng 10/2026, nằm trong chuỗi hoạt động chào mừng 64 năm Ngày thành lập Tạp chí Thanh niên./.

Sơn Tùng