Cả 10 học sinh Việt Nam dự IOAA 2026 đều giành huy chương, gồm 6 huy chương Vàng và 4 huy chương Bạc.

Đến dự Lễ bế mạc có Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng; Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà, Trưởng Ban Tổ chức IOAA 2026; cùng đại diện lãnh đạo các sở ngành của thành phố Hà Nội, các nhà khoa học, chuyên gia và đông đảo các đoàn thí sinh quốc tế tham gia Kỳ thi.

Theo Ban Tổ chức, Kỳ thi IOAA 2026 ghi nhận sự góp mặt của khoảng hơn 300 thí sinh tài năng đến từ 64 đến 66 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Dưới sự bảo trợ và điều hành của cộng đồng khoa học quốc tế, các nội dung chuyên môn đã được triển khai hết sức nghiêm túc, công bằng và khách quan. Trải qua gần 10 ngày thi đấu liên tục, các thí sinh đã phải đương đầu với chuỗi bài thi đầy thử thách và áp lực cao. Các nội dung bao gồm phần thi lý thuyết, phần thi đồng đội, quan sát thiên văn bằng kính thiên văn, kỹ năng xử lý số liệu khoa học và phần thi thực nghiệm ngay tại nhà chiếu vũ trụ. Đây là cấu trúc bài thi toàn diện, không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên môn vững vàng, sự am hiểu sâu sắc về vũ trụ học mà còn kiểm tra bản lĩnh tư duy độc lập, sức sáng tạo không giới hạn, kỹ năng thao tác thực hành chính xác cùng tinh thần hợp tác đồng đội. Trước các yêu cầu khắt khe đó, các tài năng trẻ đã thể hiện xuất sắc trí tuệ, bản lĩnh cùng khát vọng khám phá chân trời tri thức.

Tại Lễ tổng kết, Ban Tổ chức đã vinh danh những cá nhân và tập thể đạt thành tích xuất sắc nhất. Ở hạng mục giải thưởng cá nhân, có 51 thí sinh xuất sắc đoạt Huy chương Vàng, 48 thí sinh đoạt Huy chương Bạc, 60 thí sinh giành Huy chương Đồng và 22 thí sinh được trao giải Khuyến khích. Bên cạnh đó, Ban Tổ chức cũng trao các giải thưởng đặc biệt cho thí sinh có tổng điểm cao nhất cuộc thi, thí sinh có thành tích tốt nhất ở phần thi lý thuyết, thí sinh đạt điểm số cao nhất trong phần thi thực hành. Các giải thưởng tập thể cũng được trao cho một nhóm 7 thí sinh chiến thắng ở nội dung thi Đồng đội và 5 đội xuất sắc chiến thắng cuộc thi thiết kế Poster khoa học.

IOAA 2026 khép lại trong niềm hân hoan, để lại dư âm sâu đậm về một ngày hội khoa học đỉnh cao và đậm chất nhân văn.

Đặc biệt, với tư cách là quốc gia chủ nhà, Việt Nam đã tạo nên một dấu ấn vang dội khi cả mười học sinh tham dự đều đoạt giải, xuất sắc mang về 6 Huy chương Vàng và 4 Huy chương Bạc. Đoàn Việt Nam tham dự kỳ thi với hai đội tuyển, gồm Đội Việt Nam 1 là đội chính thức và Đội Việt Nam 2 là đội khách (Guest Team), được tuyển chọn kỹ lưỡng từ các trường trung học phổ thông trên phạm vi toàn quốc. Đội hình quy tụ những học sinh chuyên tài năng đến từ các trường trung học phổ thông chuyên của Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Thanh Hóa, Phú Thọ và các trường chuyên trực thuộc các cơ sở giáo dục đại học tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.

Cụ thể ở Đội Việt Nam 1, em Nguyễn Tuấn Kiệt học sinh lớp 12 Lý 2 Trường Trung học phổ thông Chuyên Nguyễn Huệ và em Lê Gia Hồng Minh học sinh lớp 12 Lý 1 Trường Trung học phổ thông Chuyên Hà Nội - Amsterdam đã xuất sắc giành Huy chương Vàng. Ba tấm Huy chương Bạc của đội thuộc về các em học sinh lớp chuyên Lý của Trường Trung học phổ thông Chuyên Hà Nội - Amsterdam gồm em Trần Minh Thái lớp 12 Lý 1, em Bùi Nguyên Hồng Quân lớp 12 Lý 1 và em Nguyễn Trường Chinh lớp 11 Lý 1. Tại Đội Việt Nam 2, có tới 4 học sinh đoạt Huy chương Vàng là em Lê Bá Tuấn Việt lớp 12A3 Lý Trường Trung học phổ thông Chuyên Khoa học Tự nhiên thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, em Lê Quang Trí lớp 12 Lý Trường Phổ thông Năng khiếu thuộc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, cùng hai học sinh lớp 12 Lý Trường Trung học phổ thông Chuyên Lam Sơn tỉnh Thanh Hóa là em Nguyễn Quang Dũng và em Mai Văn Khánh. Tấm Huy chương Bạc thứ tư của Đoàn Việt Nam thuộc về em Đinh Quang Dũng, học sinh lớp 12A5 Trường Trung học phổ thông Chuyên Vĩnh Phúc, tỉnh Phú Thọ.

Thành công rực rỡ này là minh chứng rõ nét cho nỗ lực vượt bậc của các học sinh và ban huấn luyện, khẳng định năng lực của học sinh Việt Nam trên đấu trường quốc tế. Kết quả này không chỉ tạo động lực to lớn để ngành giáo dục tiếp tục quan tâm, đầu tư mạnh mẽ vào việc tìm kiếm, ươm mầm tài năng trẻ trong lĩnh vực khoa học cơ bản mà còn khuyến khích thế hệ trẻ tự tin tiếp cận các chuyên ngành nghiên cứu chuyên sâu, phức tạp. Sự kiện đồng thời tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ niềm say mê thiên văn, vật lý vũ trụ và giáo dục STEM, góp phần chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao cho khoa học và công nghệ đất nước trong tương lai.

Phát biểu chỉ đạo và tổng kết tại Lễ bế mạc, bà Vũ Thu Hà, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội kiêm Trưởng Ban Tổ chức IOAA 2026, khẳng định kỳ thi đã hoàn thành trọn vẹn mọi mục tiêu đề ra. Bà nhấn mạnh rằng tại lễ khai mạc kỳ thi, lãnh đạo Chính phủ Việt Nam đã đặc biệt lưu ý đến ý nghĩa chiến lược của việc phát hiện, nuôi dưỡng tài năng trẻ cũng như việc tăng cường hợp tác quốc tế trong giáo dục và khoa học. Kỳ thi tại Hà Nội đã hiện thực hóa định hướng quan trọng này. Theo bà Vũ Thu Hà, việc được tuyển chọn góp mặt tại một kỳ thi tầm cỡ quốc tế như IOAA vốn đã là một cột mốc đầy tự hào của mỗi học sinh. Những bài học thu nhận từ bè bạn, những trải nghiệm thi cử quý báu và việc vượt qua giới hạn của bản thân chính là hành trang vô giá cho tương lai. Bà trân trọng gửi lời cảm ơn tới sự đồng hành, dìu dắt tận tụy của các thầy cô giáo, các nhà khoa học, nhà trường và gia đình trong việc nuôi dưỡng ngọn lửa đam mê nghiên cứu của học sinh. Lãnh đạo thành phố Hà Nội cũng kỳ vọng những kỷ niệm, tình bạn đẹp đẽ và các trải nghiệm văn hóa, lịch sử Việt Nam sẽ tiếp thêm sức mạnh cho các em trên bước đường học thuật sau này.

Chia sẻ tại sự kiện, Tổng Thư ký IOAA, bà Natasha Stanic (hay Natasa Dragovic) đã bày tỏ sự trân trọng và ghi nhận sâu sắc trước những nỗ lực to lớn của nước chủ nhà Việt Nam trong công tác tổ chức chu đáo, để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng bạn bè quốc tế. Bà nhắn nhủ chân thành tới các thí sinh rằng thành tích trong một kỳ thi Olympic không phải là thước đo duy nhất cho cả hành trình khoa học lâu dài. Bà kể lại câu chuyện riêng của bản thân khi từng trắng tay ở kỳ thi Olympic quốc tế đầu tiên trong khi các bạn cùng lớp đều đạt giải, nhưng một năm sau bà đã trở lại đầy nghị lực để đoạt Huy chương Vàng. Khẳng định kết quả ngày hôm nay chỉ là một bước đi trên con đường nghiên cứu, bà nhấn mạnh giá trị cao quý nhất mà các kỳ thi quốc tế mang lại chính là tình bạn chân thành, sự kết nối bền chặt và mạng lưới quan hệ giữa những người có chung niềm đam mê khoa học. Mọi thí sinh có mặt đều xứng đáng tự hào về những nỗ lực bền bỉ của chính mình.

Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX khép lại trong niềm hân hoan, để lại dư âm sâu đậm về một ngày hội khoa học đỉnh cao và đậm chất nhân văn. Sau thành công của mùa thi năm 2026 tại Việt Nam, ngọn đuốc thiên văn học quốc tế sẽ tiếp tục hành trình đến với Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XX năm 2027, dự kiến diễn ra tại đất nước Thổ Nhĩ Kỳ./.

Thanh Phong