Đại diện các nhà trường nhận Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025.

Lễ trao giải thu hút hơn 800 đại biểu trong nước và quốc tế tham dự trực tiếp, khoảng 5.000 người tham dự trực tuyến tại 200 điểm cầu. Đặc biệt, hơn 600 học sinh, sinh viên đến từ 16 cơ sở giáo dục tiêu biểu, đại diện cho 60 trường đạt giải đã hội tụ về Cung Thiếu nhi Hà Nội, mang theo các mô hình, sáng kiến xanh và tinh thần trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với môi trường.

Sáng kiến ý nghĩa trong hợp tác môi trường ASEAN

Phát biểu tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành, Trưởng Ban Tổ chức giải thưởng khẳng định Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN là một sáng kiến có ý nghĩa quan trọng trong khuôn khổ hợp tác của Tổ chức các Quan chức cấp cao Môi trường ASEAN (ASOEN), góp phần thúc đẩy giáo dục môi trường và xây dựng các mô hình trường học xanh, bền vững trong khu vực.

Theo Thứ trưởng Lê Công Thành, việc Việt Nam tích cực tổ chức và triển khai giải thưởng không chỉ thể hiện vai trò, trách nhiệm của Việt Nam trong ASEAN mà còn góp phần lan tỏa sâu rộng các giá trị bảo vệ môi trường và phát triển bền vững trong hệ thống giáo dục quốc gia. Nhấn mạnh chủ đề “Trường học không rác thải nhựa” của giải thưởng năm 2025, Thứ trưởng cho rằng đây là chủ đề mang tính thời sự, trực diện với một trong những thách thức môi trường cấp bách hiện nay. Rác thải nhựa không chỉ là vấn đề môi trường đơn thuần mà còn là bài toán trách nhiệm cộng đồng, đòi hỏi sự tham gia của toàn xã hội, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Ông Nguyễn Ngọc Thạch - Tổng Biên tập Báo Nông nghiệp và Môi trường phát biểu tại buổi lễ.

Việc lựa chọn trường học, thầy cô giáo và học sinh làm trung tâm của hành động thể hiện tầm nhìn dài hạn, bởi giáo dục và thay đổi hành vi ngay từ sớm chính là chìa khóa cho một tương lai xanh, bền vững. Thứ trưởng Lê Công Thành khẳng định học sinh không chỉ là người thực hiện mà còn là những “đại sứ môi trường”, trực tiếp khởi xướng và lan tỏa các hành động bảo vệ môi trường tới gia đình và cộng đồng.

Lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các đại biểu, khách mời tham quan mô hình trường học sinh thái được trưng bày bên lề lễ trao giải.

Sức lan tỏa rộng khắp từ miền núi đến hải đảo

Thông tin về kết quả triển khai, Thứ trưởng Lê Công Thành cho biết Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025 đã thu hút gần 300 cơ sở giáo dục trên cả nước đăng ký tham gia, tăng gấp 3,5 lần so với mùa giải trước. Trên cơ sở đánh giá khách quan, minh bạch của Hội đồng chấm giải, Ban Tổ chức đã quyết định trao 60 giải thưởng cho 60 trường học thuộc ba cấp học: Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông, với đầy đủ các hạng mục từ Giải Nhất đến Giải Sáng tạo.

Các trường đạt giải được phân bố rộng khắp các vùng miền, từ miền núi, vùng sâu, vùng xa, trung du, đồng bằng, ven biển, hải đảo đến Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long. Sự hiện diện của nhiều địa phương còn khó khăn như Lào Cai, Cao Bằng, Gia Lai, Đắk Lắk, Tuyên Quang, Lạng Sơn cho thấy giải thưởng mang tính bao trùm cao, không chỉ tập trung vào những nơi có điều kiện thuận lợi mà còn khuyến khích, động viên các địa phương còn nhiều thách thức trong triển khai giáo dục môi trường.

Thành công của Giải thưởng là minh chứng sinh động cho sự tâm huyết, sáng tạo và nỗ lực bền bỉ của đội ngũ thầy cô giáo, học sinh và cán bộ nhà trường trong việc xây dựng môi trường học đường xanh, sạch, an toàn, thân thiện với môi trường. Nhiều mô hình, sáng kiến về giảm thiểu rác thải nhựa, phân loại rác tại nguồn, tái chế, tái sử dụng và thay đổi thói quen tiêu dùng trong trường học đã mang lại những tác động tích cực, thiết thực.

Giáo dục môi trường từ hành động nhỏ đến thay đổi bền vững

Bày tỏ ấn tượng với quy mô tham gia và sức lan tỏa của giải thưởng, bà Lê Thái Hà, Giám đốc Quỹ Vì tương lai xanh, cho biết: Với khoảng 300 hồ sơ dự thi cho thấy giáo dục môi trường đang thực sự trở thành một ưu tiên trong hệ thống giáo dục. Nhiều mô hình trường học không rác thải nhựa được triển khai nghiêm túc, thực chất, không dừng ở phong trào mà gắn liền với sự thay đổi thói quen, hành vi và văn hóa học đường của học sinh, giáo viên và phụ huynh. Đặc biệt, việc tổ chức tham quan, học tập mô hình tại các trường đạt giải cao của năm trước đã giúp khái niệm “trường học sinh thái” trở nên cụ thể, dễ học hỏi và nhân rộng.

Chia sẻ từ thực tiễn, bà Dương Thị Minh Thắm, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Trương Công Giai (thành phố Hà Nội) cho biết, nhà trường chú trọng giảm thiểu rác thải nhựa và hình thành thói quen sống thân thiện với môi trường cho học sinh từ những hành động nhỏ nhất. Việc thành lập các câu lạc bộ xanh, trao quyền cho học sinh đề xuất ý tưởng và trực tiếp triển khai các mô hình như sử dụng vật liệu sinh học, in 3D sản phẩm thay thế nhựa hay chương trình “Đổi rác nhựa lấy cây xanh” đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong toàn trường.

Tại Trường Tiểu học Cổ Phúc (tỉnh Lào Cai), Hiệu trưởng Nguyễn Thị Thu Hải cho biết, hành trình xây dựng trường học sinh thái bắt đầu từ mong muốn giản dị: để mỗi ngày đến lớp, học sinh được sống trong không gian xanh, sạch, đẹp và an toàn. Không đặt nặng mục tiêu thi đua, nhà trường kiên trì triển khai các hoạt động giáo dục môi trường gắn với đời sống hàng ngày, từ tái chế chai nhựa trồng cây đến hạn chế nhựa dùng một lần và lan tỏa thói quen xanh ra cộng đồng xung quanh.

Ông Nguyễn Ngọc Thạch, Tổng Biên tập Báo Nông nghiệp và Môi trường cho biết, giai đoạn 2025-2028 Việt Nam đảm nhiệm vai trò chủ trì Nhóm Công tác ASEAN về Giáo dục môi trường. Trong hơn ba tháng triển khai, giải thưởng đã trở thành một hành trình kết nối và lan tỏa với ba diễn đàn, hội thảo, tập huấn tại ba miền Bắc – Trung – Nam, thu hút hơn 50.000 giáo viên, học sinh tham gia trực tiếp và trực tuyến, cùng hàng triệu lượt tiếp cận trên các nền tảng truyền thông.

Tại buổi lễ, Ban Tổ chức đã trao 03 giải Nhất, 09 giải Nhì, 15 giải Ba, 24 giải Khuyến khích và 09 giải Sáng tạo. Ba trường đạt giải Nhất gồm Trường Tiểu học Hà An (tỉnh Quảng Ninh), Trường Tiểu học và THCS Tây Hà Nội (thành phố Hà Nội) và Trường Tiểu học, THCS và THPT FPT Bắc Giang (tỉnh Bắc Ninh). Nhân dịp này, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đã tặng Bằng khen cho các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong tổ chức Giải thưởng.

Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam 2025 không chỉ là sự vinh danh  sự nỗ lực và những kết quả đáng ghi nhận của các trường học tiêu biểu, mà đang từng bước trở thành động lực thúc đẩy giáo dục xanh, góp phần hình thành thế hệ công dân có trách nhiệm với môi trường, vì một tương lai phát triển bền vững của đất nước./.

Sơn Tùng